‘Wat ben ik hier blij mee, ik heb al zangles sinds mijn kindertijd maar dit is echt nieuw voor me’.
En ik krijg een enthousiaste knuffel.
V. is zangeres bij een symfonische metal-band. Zij schrijft haar eigen songs en kiest voor autobiografische onderwerpen.
Haar hulpvraag voor deze les: hoe breng ik emotie over?
Van eerdere docenten kreeg ze te horen dat haar zang mooi, maar emotie-loos klinkt.
‘Terwijl ik die emoties echt wel voel’, zegt ze, zichtbaar aangedaan.
‘Meestal kreeg ik het advies om me dingen in te beelden waar ik boos of verdrietig van wordt, en om dan te gaan zingen. Of om te werken met meer expressie, meer dynamiek, verschillende klankkleuren. Maar wat ik ook deed, ik krijg die emotie niet met mijn stem overgebracht.’
Ik vraag haar om nu, terwijl ze in haar emotie zit, haar lichaamsspanning te checken: ’Wat voel je qua emotie, en waar voel je dit in je lichaam?’
V. balt haar vuisten, ze laat haar schouders nog wat meer hangen, haar blik keert zich wat naar binnen. ‘Ik ben gefrustreerd, teleurgesteld. Mijn hart klopt sneller en mijn ademhaling is snel en oppervlakkig. Mijn gezicht voelt ‘strak’ aan, en ik heb de neiging om mijn kiezen op elkaar te klemmen. k voel dat mijn knieën op slot zitten, hahaha, daar denk ik noooooit over na als ik zing.’
Ik speel een kort intro op de piano en vraag V. te zingen, precies met de fysieke en emotionele ervaring die ze zojuist doormaakte.
Als vanzelf veranderen er dingen: de lengtes van sommige noten, de intonatie, het volume, de energie die ze overbrengt.
‘Wauw’, zegt V, ‘dit is intens zeg, en toch gaat het ook vanzelf!’
We onderzoeken vervolgens ook de emotie boosheid, en verdriet.
V. Als zangeres en ik als luisteraar merken een significante verandering op in intens-heid, op sommige momenten krijgen allebei kippenvel (en dat liegt nooit!).
Mijn boodschap: Kies een emotie en roep ‘m op. Neem hiervoor je tijd. Neem waar wat je voelt, benoem alles wat zich aandient, ga er -als dat nodig is- doorheen (met tissues binnen handbereik) en analyseer wat er gebeurde als je je weer rustig voelt.
Pak het lied erbij. Waar wil je welke emotie(s)?
Roep de fysieke sensaties weer op, en zing: met op elkaar geklemde kaken, met een dichte keel, met een hoge ademhaling, gebalde vuisten, met bruuske bewegingen en met een kraak, schorretje of snik.
Destilleer daar vervolgens weer uit wat bruikbaar is in je zin, of op die ene noot.
Pas toe.
Oefen.
Voel je lijf, niet je emotie.
De emoties zijn voor het publiek.
Want op deze manier komen ze wèl aan…